شعارهای مربوط به نیازها و مطالبات زنان در انتخابات اخیر

       پریسا رکنی: نشریه زنان آینده نگر به مناسبت هفته زن، میزگردی با حضور «هرمز ممیزی» و «رامین ناصح» از اعضای برجسته کانون آینده نگری ترتیب داد. در این میزگرد، یک سوال مطرح شد با این مضمون که: "در تبلیغات انتخابات ریاست جمهوری اخیر، شعارهای مربوط به حقوق، مطالبات و مسائل زنان در شعارهای طرح شده از سوی همه کاندیداها بنحو چشمگیری پررنگتر از دوره‌های قبال بود و به عنوان مثال سه تن از نامزدها وعده استفاده از وزیر زن در کابینه خود دادند. شما این موضوع را چگونه ارزیابی می‌کنید؟"

      ابتدا «هرمز ممیزی» فعال پرسابقه اجتماعی و عضو کانون آینده نگری تهران، بحث جایگاه زنان در اجتماع را تبیین کرد و بیان داشت: بدون حضور و مشاركت فعال زنان، هرگز نه مردمسالاري معنا و مفهومي پيدا ميكند و نه توسعه و يا عدالت اجتماعي بجائي ميرسد زيرا در جوامع مرد سالار اين توان و قدرت فيزيكي است كه حرف آخر را ميزند نه بحث و گفتگو و ظرافت انديشه كه بسيار بيش از مردان ، متعلق به عرصه هاي زنانه است.

      این فعال آینده نگر افزود: زنان در كشورهاي دموكراتيك در ايجاد ساختارهاي اجتماعي و مدني نقش مهمي دارند زيرا خود را اسير مناسبات تبعيض آميز و غالبا خشن مردانه نديده و ميتوانند با امنيت خاطر به ايفاي نقش انساني خود بپردازند.بر عكس در جوامع اقتدار گرا كه مناسبات اجتماعي، زنان را شكننده و آسيب پذير ساخته نه فقط نيمي از افراد جامعه يعني زنان را به حاشيه ميراند كه امنيت مردان نيز متعاقبا تهديد می‌شود.

      هرمز ممیزی گفت: در تاريخ ايران از ديرباز زنان به ايفاي نقش پرداخته اند. نقش زنان در انقلاب مشروطه و انقلاب اسلامي بر كسي پوشيده نيست ليكن با همه جانفشانيهائي كه بخرج داده اند هنوز در بسياري زمينه‌ها از حقوق برابر با مردان محرومند. مثلا با وجوديكه طبق آمارتا 62% قبول شدگان كنكور دختران هستند، اما هنوز حق انجام بسياري از مشاغل فكري نظير وزارت، قضاوت، رياست جمهوري، رهبري و اجتهاد را ندارند. تا زمان حكومت ملي دكتر محمدمصدق ،زنان ايران حتي حق راي دادن و شركت در انتخابات را نداشتند ،اصلاح قانون انتخابات بدليل مخالفت آيت الله بروجردي در قم وآيت الله بهبهاني در تهران با اعطاي حق راي به زنان مورد بحث و جدلهاي بسيار قرار گرفت و با وجودي‌كه لايحه آن از سوي دكتر مصدق تهيه شده بود اما بجائي نرسيد ولي زنده یاد دكتر مصدق از پاي ننشست و در قانون انتخابات انجمنهاي شهر به حذف لغت «رجال» اقدام کرد.

      وی ادامه داد: در برخی کشورها بنام اسلام، حقوق و امكاناتي را كه خود اسلام به زن داده است از وي باز گرفته‌اند و بقول زنده ياد دكتر شريعتي نقش اجتماعي او را در حد يك ماشين رختشوئي و ارزش انساني اش را در شكل مادر بچه ها پائين آورده اند.حال آنكه در اسلام زن ميتواند بي دخالت شوهر تجارت كند كار كند و در كار توليدي مستقلا سرمايه اش را بكار اندازد و استقلال كامل داشته باشد.

      در ادامه این میزگرد، «رامین ناصح» دبیرکل کانون آینده نگری و پژوهشگر مسائل زنان اظهار داشت: پررنگتر شدن مطالبات زنان در شعارهای کاندیداهای ریاست جمهوری، نشاندهنده اثربخشی کوششهایی بود که طی چند دهه از سوی جنبش زنان ایران برای احراز حقوق انسانی این نیمه محذوف جامعه صورت گرفت. در حقیقت، پیگیری و مداومت زنان فعال در این عرصه، با اینکه از حداقل امکانات در همه ابعاد برخوردار بودند، مانند آبی که بر روی سنگ چکه می‌کند، راه خود را باز کرد و باعث شد تغییراتی در نگرش دولتمردان به وجود بیاید و همگان لااقل در شعار به مسائل و حقوق زنان توجه نشان دهند و در فضای ویژه تبلیغات انتخاباتی در مورد این مسائل بحث شود.

      ناصح افزود: اکنون به یمن تلاشها و مداومتهای زنان روشنفکر و مردانی که در این راه در کنار این جنبش بوده‌اند، می‌بینیم در برنامه‌های اعلام شده هر حزب و سازمان و هر دولتی، مسائل زنان جزء اولویتها قرار گرفته است و این درحالی است که قبلا به چند جمله کلیشه‌‌ای و شعارگونه بسنده می‌شد.

      دبیرکل کانون آینده نگری گفت: رشد نهضت زنان در کنار حرکتهایی چون جنبش NGOها، جنبش سبز، جنبش حقوق بشرخواهی، حرکتهای ضد جهانی سازی و... در سراسر جهان، می‌تواند نویدبخش فردایی روشن برای جامعه بشری باشد. این جنبشهای انسانی، با یکدیگر همکاری تنگاتنگ دارند و می‌خواهند جهانی زیباتر و انسانی‌تر بسازند و روز بروز مورد اقبال بیشتری از سوی مردم قرار می‌گیرند.

      ناصح اشاره کرد که: در قوانین ایران، رئیس جمهور شدن مختص «رجال سیاسی - مذهبی» دانسته شده، اما بسیاری حقوقدانان با نگاهی به ادبیات عرب، استدلال می‌کنند که رجال به معنای مردان نیست؛ بلکه به معنای شخصیتهای سیاسی - مذهبی است. از اینکه بگذریم، هیچ منعی برای وزیر شدن زنان در قوانین وجود ندارد. اما نارسایی‌های فرهنگی به‌‌ویژه در اشکال سنتی آن سبب شده رئیس جمهورهای قبلی نخواهند یا نتوانند از وزیر زن استفاده کنند. اما در حال حاضر، این تابو شکسته شده و سه نفر از نامزدها که یکی‌شان هم روحانی است، شعار استفاده از -لااقل-  یک وزیر زن را مطرح کردند.

      وی افزود: صرفنظر از نتیجه انتخابات و اوضاع کشور در این روزها، می‌توان گفت با شکسته شدن این تابو، روسای جمهور بعدی می‌توانند یک یا چند زن در کابینه خود داشته باشند. قبلا خیلی مقاومت می‌شد. مطرح شدن بحثهایی مثل پیوستن به کنوانسیون رفع تبعیض از زنان بطور جدی، می‌تواند راه را برای حرکت برابری خواهانه زن و مرد باز کند.

      ناصح در ادامه بیاناتش گفت: در این دنیای بزرگ و دوست داشتنی ما، جا برای همه هست و نیازی به جنگ و منازعه و کینه‌توزی بین اقشار مختلف انسانی (با هویتهای ملی، مذهبی، طبقاتی و جنسیتی مختلف) نیست. مشروط بر اینکه برابری حقوق انسانها صرفنظر از ملیت، مذهب، طبقه و جنسیت آنها به رسمیت شناخته شود و با تکیه بر «هویت انسانی» اتحاد و یگانگی ابنا بشر متحقق شود تا بتوانیم دنیای زیباتر و عاری از تعارضات و منازعات بیهوده داشته باشیم.

      دبیرکل کانون آینده نگری ادامه داد: بنابراین فعالیتهای معطوف به تحقق حقوق بشر و حقوق زنان، به نظر من مقدس است. چون به صلح و ثبات و یگانگی نوع بشر می‌انجامد. پیامبر گرامی اسلام هم فرموده‌اند که «الناس سواسیه کاسنان المشاطه = مردم مانند دندانه‌های شانه برابرند.» به امید اینکه این تفکر مترقی که عصاره آموزه‌ها و فلسفه اجتماعی اسلام و دیگر ادیان است، را همگان بپذیرند و آن گاه است که می‌شود گفت اسلام یا تفکر ناب اسلامی دنیا را فراگرفته است.